Private ondernemingen, laat ondernemerschap zien op de digitale agenda!

13/09/19

Toon ondernemerschap, nu!

Een digitale visie op de lange termijn en een ondernemende cultuur met het leiderschap om te durven investeren, is belangrijk digitaal gereedschap om bedrijfsbrede uitdagingen anno 2019 aan te gaan. Wie nieuwe - digitale - technologieën inzet, kan innovaties met ongekende en onbegrensde mogelijkheden tegemoet zien.

Door Ron Martinek, Digital Leader Private Business bij PwC

Technologie is geen Haarlemmerolie

Twintig jaar geleden zei mijn hoogleraar Informatiekunde tijdens een college: ‘Voor Jantje met een hamer is alles een spijker’, vrij vertaald naar ‘To a man with a hammer, everything looks like a nail’ - Twain/Maslow/Kaplan/Baruch/Buddha. Wat hij wilde zeggen, was dat technologie - destijds voornamelijk op ERP-technologie gericht - niet de Haarlemmerolie was voor allerlei bedrijfsbrede uitdagingen. Tegenwoordig is dat niet anders. Problemen in jouw supply chain of met jouw klanttevredenheid bijvoorbeeld fix je niet alleen met kunstmatige intelligentie, robotisering en internet of things. Maar blijven doen wat je altijd deed, kan ook niet. Het aanwenden van nieuwe technologieën kan resulteren in innovaties met ongekende en onbegrensde mogelijkheden, op een schaal en met een snelheid die twintig jaar geleden nog niet mogelijk waren. In organisaties die digitale mogelijkheden omarmen, kunnen nieuwe samenwerkingsverbanden en nieuwe verdienmodellen ontstaan. In een eerdere blog gingen mijn collega Bastiaan Starink en ik al in op de digitale transformatie van het familiebedrijf.

Digitalisering draagt bij aan een duurzame toekomst

De impact van digitalisering is ook maatschappelijk merkbaar. Onder anderen Nobelprijswinnaars Nordhaus en Romer toonden aan dat innovatie en technologie belangrijke drijvers zijn in economische groei en een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de wereldwijde klimaatdoelstellingen. In een recente publicatie van mijn collega’s over circulariteit worden de voordelen van de essentiële acht technologieën ten behoeve van een circulaire economie uiteengezet en mijn collega’s in het Verenigd Koninkrijk publiceerden samen met technology-speler Microsoft een onderzoek hoe kunstmatige intelligentie kan bijdragen aan een duurzame toekomst. Zo kan kunstmatige intelligentie satellietgegevens en grondsensoren analyseren om real-time en op grote schaal de toestand van de bossen te volgen. Met deze toepassing kun je ook vroegtijdige waarschuwingssystemen creëren voor onderzoek naar illegale ontbossing; potentieel kun je rond 2030 op deze manier wereldwijd 32 miljoen hectare bos besparen. Dat zijn mooie perspectieven, die tegenwicht bieden aan het disruptieve karakter dat vaak aan digitalisering kleeft.

Disruptie met een positieve bijklank

Het disruptieve karakter van digitalisering, maar tegelijkertijd ook de positieve maatschappelijke impact die eruit kan voortvloeien, komt goed tot uiting in het voorbeeld van een fintech scale up. Het bedrijf begon een aantal jaar geleden als technology start up in de Verenigde Staten met het volledig toepassen van kunstmatige intelligentie in haar verdienmodel. Wie een claim indient, heeft de uitbetaling ervan binnen zeven seconden op zijn of haar rekening. Een wereldrecord en een disruptie voor de verzekeringsbranche. Deze insurtech hanteert geen eigen risico, maar een gepersonaliseerd risicoprofiel dat leidend is voor de premie. Bovendien laat zij een gedeelte van de winst ten goede komen aan maatschappelijke projecten. Een positieve ontwikkeling, die je steeds vaker terugziet bij private bedrijven.

Neem verantwoordelijkheid voor de digitale strategie

Het Amerikaanse bedrijf is een goed voorbeeld van een onderneming waar de gehele organisatie digitaal denken omarmt en de klant echt centraal stelt. Een heus platform, met ander spelregels. Het zet kunstmatige intelligentie maximaal in, maakt de klantbehoefte écht meetbaar en handelt ernaar door experimenteren te cultiveren en bij succes op te schalen. Daarbij beschikt het hele bedrijf - met de directie, het managementteam en de raad van commissarissen voorop - over de juiste digitale vaardigheden. Dat kom ik in de praktijk zelden tegen. Een raad van commissarissen hoeft morgen niet meteen een Chief Digital Officer (CDO) te benoemen, maar eigenaarschap van de digitale strategie - en de juiste ondersteuning ervan - is noodzakelijk. Wat daarbij kan helpen, is inspiratie opdoen tijdens een digitale-innovatie-sessie. Als directies samen met leden van de Raad van Commissarissen, het managementteam en een aantal next gen medewerkers aan de slag gaan met technologie, klantbeleving én organisatie-impact komt er echt andere energie los, die je weer kunt overbrengen op de rest van de organisatie. Belangrijk daarbij is dat er ook significant meer geïnvesteerd wordt dan de norm van drie tot vijf procent van de omzet, die ik nu vaak tegenkom. Je kan kijken naar digitale quickwins voor in je operatie, inkoop, marketing, IT etc of probeer eens te denken als een platform en stel jezelf de vraag “ben ik de middleman die disrupt wordt of ga ik de middleman disrupten?”

Denk als een platform, maar behoud je eigen DNA

Een recent praktijkvoorbeeld omtrent “denken als een platform” is een sterk groeiende private onderneming die een investering in een cloud platform voor talentmanagement gebruikt als strategisch concurrentievoordeel en als kostenvoordeel; zij kunnen nu immers allerlei legacy systemen uitzetten. Daarnaast gebruikt zij het platform als breekijzer om de organisatie verder digital savvy te krijgen. Daarbij tonen zowel de directeur-grootaandeelhouder, de directie als het private-equityhuis leiderschap om de organisatie naar een volgende (digitale) fase te brengen. Dit doen zij in een mix van nieuwe technologie en het talent voorop, maar met behoud van het DNA als private onderneming.

Tijd voor actie, nu!

Juist nu een periode van economische onzekerheid lijkt aan te breken, is gereed zijn voor de toekomst een echte kans. Private ondernemingen - die vanuit hun DNA gericht zijn op een duurzame toekomst - zijn bij uitstek gepositioneerd om nu actie te laten zien. En écht te investeren in digitale mogelijkheden en vaardigheden. Bedrijven die actie ondernemen, kunnen sneller anticiperen op economische veranderingen. Zij kunnen kostenvoordelen behalen en - met nieuwe businessmodellen - exponentieel groeien in een nieuwe periode van economische hoogtij. Je hoeft natuurlijk niet meteen een bedrijf te zijn uit Silicon Valley of het Chinese Shenzhen, maar ga gewoon aan de slag met de onuitputtelijke digitale gereedschapskist. Daarmee zou Jantje in het voorbeeld van mijn hoogleraar ongetwijfeld de juiste spijker op zijn kop slaan!

Contact

Ron Martinek

Ron Martinek

Digital Leader Private Business, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 46 23

Volg ons