Kunstmatige intelligentie wordt net zo normaal als elektriciteit

Volgens Ruud Hendriks (58) – medeoprichter van Startupbootcamp en expert op het gebied van innovatie, ondernemerschap en media – zal seamless tech de komende jaren met een enorm geraas zijn intrede doen. ‘Digitalisering vereist in de top van organisaties een bewustzijn van de wereld verandert en wij moeten echt mee. Ook als dat onze eigen posities raakt.’

Wat mij het meest verbaast, is dat mensen – vaak mannen – van mijn leeftijd nog steeds analoog, lineair denken en niet in staat zijn de slag naar digitalisering te maken. Die hele generatie hoopt dat ze het nog vijf of zes jaar volhoudt en dat het haar tijd wel zal duren. Maar, zo lang duurt het niet meer! Iedereen in de top van het bedrijfsleven, bij de overheid en bij publieke instellingen moet volledig accepteren dat de wereld volop digitaliseert.

Innovation theatres

Ik merk bij te veel mensen op topposities te weinig honger naar ontwikkelingen in hun vakgebied. Ik zie innovation theatres: naar de buitenwereld toe uiten dat ze iets moeten en voor de vorm een beetje meedoen. Uiteindelijk vallen ze door de mand en dan reageren ze met: “Ik realiseerde me helemaal niet dat het zo erg was”. Dan denk ik, lees jij de krant niet? Als jij denkt dat het jou niet raakt, dan heeft dat niets meer met naïviteit te maken, maar ben je gewoon dom. En je ziet het zoveel.

Desastreuze impact internet

CEO’s moeten over hun eigen schaduw stappen en zich afvragen: “Hoor ik nog in deze business thuis?” Een groot visionair in Nederland was de in oktober 2017 overleden Joep Brentjens, ex-voorzitter van de raad van bestuur van VNU. In 1994 vertelde hij me dat hij een principebesluit had genomen: “Ik begin met het verkopen van alle huis-aan-huisbladen. Daarna verkoop ik alle kranten, dan alle tijdschriften, dan radio en daarna televisie. Dan heb ik een heel grote zak geld en dan treed ik af, want ik vind dat we dan een databedrijf moeten worden en van data weet ik niets.” Hij zei dit in 1994 en heeft het precies zo gedaan. Wat een visie! Hij heeft de winst gemaximaliseerd en gekeken wat hij moest doen om werkgelegenheid te behouden, zijn aandeelhouders gelukkig te houden en de ontwikkelingen het hoofd te bieden. Brentjens voorzag dat het internet een desastreuze impact zou hebben op VNU’s consumenten gedreven business en heeft er wat aan gedaan.

Kunstmatige intelligentie en blockchain

Dat aanpassingsvermogen is anno 2018 niet anders. Kunstmatige intelligentie wordt net zo normaal als elektriciteit. Alles zal AI-empowered zijn. Blockchain zal een enorme impact hebben, misschien wel zo groot als het totale internet tot nu toe. Het huidige internet is hooguit vijftien procent, de rest van die ijsberg komt de komende jaren met een enorm geraas naar boven. Ik denk dat het eerste wezenlijke bewijs daarvan blockchain is. Wat ik mooi vind, is dat je met blockchaintechnologie direct met de andere partij in contact komt. Dat is intrigerend. Iedereen kijkt naar Uber en Airbnb, maar die worden op hun beurt ook alweer gedisrupt.

Cryptogeld

Cryptogeld is ook niet meer weg te denken. Ik vind het fantastisch dat er valuta’s zijn waar de overheid geen invloed op heeft. Ik ben zelf jaren commissaris en adviseur geweest bij verschillende banken. Als ik heel eerlijk ben: ik heb weinig vertrouwen in banken. Partijen die nu om het hardst schreeuwen dat cryptogeld een schande en gevaarlijk is, hebben de crisis van 2008 voor een groot deel op hun geweten. Banken zullen niet verdwijnen, maar worden wel gemarginaliseerd. Ze bestaan bij de gratie van vertrouwen en ik denk dat het vertrouwen – met name bij een jonge generatie – een enorme knauw heeft gekregen. Wij mensen hebben de neiging om heel snel te vergeten, maar ik kan me niet voorstellen dat we de crisis van 2008 vergeten.

Seamless tech

Een trend die een gevolg is van kunstmatige intelligentie, blockchain en internet of things –  de Top 3 trends uit het Innovatie Onderzoek van PwC – is seamless tech. Met een beetje geluk kunnen we binnenkort op Schiphol onze koffer afgeven en in één keer het vliegtuig inlopen. Zonder dat we nog iets uit tassen moeten halen. Je loopt door een gang en wordt gecontroleerd. Bij Amazon wandel je al met je boodschappen naar buiten zonder dat je fysiek nog iets hoeft te doen. Jouw spullen worden automatisch afgerekend. We gaan naar een wereld toe zonder user interfaces; je lacht naar je telefoon en hebt daarmee iets gekocht.

Verklein innovatiebudgetten

Het mooie is, innovatie vindt steeds effectiever plaats. Het is passé dat je jouw intellectueel eigendom voor jezelf houdt. Als iemand bij mij komt en wil weten hoe wij dingen doen, dan vertel ik dat in alle openheid. Omdat ik weet dat ik daarvoor ook allerlei informatie terugkrijg. Als je nu een nieuw idee hebt, gooi je het in de markt. Het liefst zo vroeg mogelijk. Bouw heel klein een nieuw product, breng het bij een heel kleine groep op de markt, peil de reacties en verbeter je product. Net zolang tot het echt product market fit heeft en pas dan breng je het groot op de markt. Maar dat blijkt in ontzettend veel grotere organisaties ontzettend moeilijk. De meeste bedrijven geven eerder te veel dan te weinig geld uit aan innovatie. Ik pleit ervoor innovatiebudgetten te verkleinen. Stel geen 20 miljoen euro voor een nieuw product beschikbaar, 20 duizend euro is genoeg. Werkt het niet, ben je ook niet veel kwijt. De experimenten die slagen, rol je groot uit. Die zorgen ervoor dat jouw bedrijf over twintig jaar nog bestaat.

CEO, zo stimuleer je innovatie!

Wat CEO’s moeten doen, is hun verantwoordelijkheid nemen. Zich kwetsbaar opstellen en foute beslissingen eerlijk toegeven. Fouten maken is niet erg. Als je ze maar snel maakt en ervan leert. Daarna maak je alle nee-schudders in je organisatie duidelijk dat de wereld verandert. Procurement, compliance, risk, legal en HR moeten beseffen dat innovatie niet betekent dat je geld in een bodemloze put stopt. Innovatie kan met regels, voorschriften en accountability. Maar die zijn wel anders dan je in je reeds bestaande business gewend was. Tot slot vertel je breed in je core business wat werknemers met innovatie moeten. En je zet een tweede bedrijf op met mensen die al digitaal DNA hebben. Dat deel van het bedrijf maak je zo groot en goed dat het producten en diensten voortbrengt die terug kunnen naar het moederschip. Daar zijn de werknemers erop voorbereid, waardoor je voorkomt dat de innovaties meteen de nek worden omgedraaid.

Contact

Suzanne Keijl

Partner, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 35 17

Steven Schotanus

Innovatiemanager, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 49 14

Sonoko Takahashi

Senior Manager, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 3478

Volg ons