'Werkgevers, laat je mensen zien dat hun ontwikkeling nooit ophoudt'

16/04/19

‘Hoe kunnen organisaties ervoor zorgen dat ze het personeel voor de toekomst in huis hebben? Dat is voor ons de hoofdvraag geweest voor het onderzoek,’ vertelt Bastiaan Starink. Samen met Richard Goldstein gaat hij in op het PwC-onderzoek naar organisatorische kenmerken van personeelsbeleid en de noodzaak dat werkgevers de wendbaarheid van hun personeel versterken.

In samenwerking met Lynda Gratton, professor management practice aan de London Business School, onderzocht PwC wat de belangrijkste organisatorische kenmerken zijn om het juiste personeel te werven en te behouden. Uit het onderzoek kwamen vijf actiepunten voor personeelsbeleid naar voren:

Technologie en flexibilisering

De urgentie van dit onderwerp is onomstreden, vertelt Starink, die als PwC-partner werkt aan onderwerpen rondom people & organisation. ‘De manier waarop we werken verandert sterk. Een van de kenmerken is de snelle technologische ontwikkeling. Enerzijds verdwijnen er banen door robotica en automatisering, en anderzijds komen er nieuwe, interessante banen bij voor mensen die over de juiste technologische vaardigheden beschikken. Voor werkgevers betekent het dat ze mensen met de nieuwe benodigde capaciteiten moeten werven en het huidige personeel deels moeten om- en bijscholen.’

Een ander kenmerk is de flexibilisering van de arbeidsmarkt, waardoor een leven lang werken voor dezelfde werkgever voor bijna niemand meer opgaat. Starink: ‘Net als voor technologie geldt voor flexibilisering dat het een deel van het probleem is én een deel van de oplossing. Werkgevers zullen meer moeten doen om geschikte werknemers aan zich te binden en te behouden. Tegelijk vissen ze in een grotere vijver van talent, omdat mensen makkelijker van baan wisselen.’

Tekorten in de publieke sector

‘Naast deze ontwikkeling zien we grote personeelstekorten ontstaan in vooral de publieke sector,’ vertelt Richard Goldstein, die leiding geeft aan de publieke-sectorpraktijk van PwC. ‘Technologie kan deels bijdragen aan de oplossing van die tekorten, door meer werk met minder mensen te doen.’

Goldstein noemt als voorbeeld het onderwijs, waarin docenten zich meer op het begeleiden van leerlingen kunnen richten zodra administratie en toetsing meer worden geautomatiseerd. Ook nieuwe, digitale leervormen kunnen mogelijk maken dat de docent minder of anders dan klassikaal les hoeft te geven.

Goldstein: ‘En ook in de zorg kan technologie helpen om administratie uit handen te nemen van mensen die beter tijd aan de patiënt kunnen besteden. Welke technologische oplossingen er ook gaan komen, speciaal in de publieke sector moet er veel gebeuren om de juiste werknemers te werven en te behouden. Dat zijn dan zowel mensen die over de dienstverlenende capaciteiten beschikken als mensen die weten hoe je met technologie het werk makkelijker en beter maakt.’

Wendbaarheid vergroten

De actiepunten uit het onderzoek van PwC gaan over zaken zoals de vitaliteit bevorderen, flexibele werkafspraken maken en grenzen stellen aan de altijd-aan-cultuur. Het bevorderen van de wendbaarheid van mensen is wat Starink betreft een erg belangrijk punt. ‘Ik krijg weleens het verzoek van een bank of verzekeraar om de duurzame inzetbaarheid van hun 55-plussers te verbeteren. Dat kan natuurlijk, maar het confronterende antwoord is dat ze daarmee beter waren begonnen toen deze mensen dertig waren. Werkgevers doen er goed aan mensen vanaf het begin van hun loopbaan te laten zien dat hun ontwikkeling nooit ophoudt: door functieroulatie bijvoorbeeld, opleidingen aanbieden en uitwisselingen met locaties in binnen- en buitenland.’

Goldstein wijst erop dat die wendbaarheid versterken juist belangrijk is voor de sectoren en functies waarin dat niet vanzelfsprekend is. ‘Neem de docenten op een roc. Zij zullen niet in staat zijn om tot hun 67ste hetzelfde werk van dezelfde kwaliteit te blijven doen, zonder zich te ontwikkelen. Neem technologie en digitalisering, dat speelt zo ongeveer in elke beroep een rol. Docenten die beroepsopleidingen verzorgen, zullen zich telkens moeten bijscholen op die onderwerpen om hun studenten te kunnen inspireren voor hun toekomstige werkveld.’

Overheid en werkgevers verantwoordelijk

Over de verantwoordelijkheid zijn de PwC’ers duidelijk. Starink: ‘De overheid en werkgevers zijn verantwoordelijk voor het stimuleren van de wendbaarheid van personeel. Niet alleen om te zorgen dat mensen verder kunnen in hun huidige baan, maar ook om de flexibiliteit te creëren dat mensen kunnen overstappen naar sectoren waar grote vraag is. Natuurlijk moeten werknemers zelf hun kansen grijpen, maar die kansen moeten eerst geboden worden.’

De rol van de vakbonden is daarbij ook belangrijk, stelt Goldstein tot slot: ‘Niemand kan banen in stand houden die door technologie overbodig worden, ook de bonden niet. En een teruggang naar de tijd dat banen een leven lang vast en zeker waren, is volgens mij niet mogelijk. Ook de vakbonden hebben een grote maatschappelijke verantwoordelijkheid voor hun achterban om bij te dragen aan de wendbaarheid van het personeel.'

Contact

Bastiaan Starink

Partner, Amsterdam, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 64 06

Jan Willem Velthuijsen

Chief Economist, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 75 58

Richard Goldstein

PS Industry Leader en Partner, PwC Netherlands

Tel: +31 (0)88 792 50 48

Volg ons