Integrated reporting vertelt een verhaal

Storytelling in het jaarverslag




Integrated reporting stelt het verhaal van de onderneming centraal in de publieke verslaglegging. Het is een antwoord op de kritiek op de huidige vorm van verslaglegging die te sterk compliancegericht, complex en gefragmenteerd is. Maar hoe doe je dat, een goed verhaal vertellen?

Robert van der Laan en Anouk Wentink, respectievelijk partner en senior adviseur uit de groep Sustainability & Responsible Governance van PwC over integrated reporting en de kracht van storytelling.


Niet transparant, maar relevant

‘Een verhaal wordt niet per se beter als het langer is. Verslaglegging heeft het laatste decennium in het teken gestaan van transparantie. Dat heeft geleid tot een verhaal dat alsmaar uitdijt, waarbij zowel de opsteller als de gebruiker zich de vraag stelt of dat wel zinvol is. Transparantie is dan ook geen doel op zich; het gaat om relevantie.

Strategisch beleid

Volgens de richtlijnen van de International Integrated Reporting Council (IIRC) wordt een goed verhaal opgebouwd vanuit de kern: de beschrijving van de organisatie en de strategische doelen. Daaruit volgen de risico’s en kansen in de omgeving, en het strategisch beleid.

Dat leidt tot een beschrijving van de prestaties van de onderneming, zowel op financieel als niet-financieel vlak. Dit is de integrale waarde die de onderneming creëert. Aan het slot van het verhaal kijkt de onderneming vooruit naar de toekomst.

Integrated reporting is samenhang

Eén van de belangrijkste principes binnen integrated reporting is samenhang, het leggen van verbanden tussen verschillende gegevens. Wat is bijvoorbeeld de impact van veranderingen in de omgeving op de strategie? Hoe verhouden de risico’s zich tot de strategische doelstellingen?

Om de samenhang en volledigheid in het oog te houden, wordt het verhaal verteld vanuit het perspectief van de alwetende verteller. Door de grote hoeveelheid gegevens die volgens de regels opgenomen moeten worden, kan het moeilijk zijn verhalend te blijven schrijven. Gelukkig kunnen verplichte gegevens die minder relevant zijn voor het verhaal een plaats vinden in de bijlagen.

De samenhang bij integrated reporting leidt ook tot organisatorische vragen. De rode draad in het verhaal kan onder druk komen te staan, doordat het proces van rapporteren verspreid is over verschillende afdelingen van een onderneming. De vraag is: Hoe leggen we daartussen verbindingen zodat ‘integrated thinking’ ontstaat?

Vorm van verslaglegging

Integrated reporting biedt de ruimte om de vorm van verslaglegging aan te passen aan de informatiebehoeften van individuele gebruikers. De huidige technologie maakt het nu al mogelijk dat iedereen naar behoefte zijn of haar eigen rapport kan samenstellen. Denk aan bijlagen over specifieke deelonderwerpen, of gedeeltes van het verslag die toegankelijk zijn via de website.

Publieke verslaglegging die boeit

Een goed verhaal heeft dus een begin, een midden en een einde, duidelijke bouwstenen, en stelt de toehoorder of gebruiker in staat de samenhang te begrijpen en eruit te halen wat voor hem of haar relevant is. Pas als het verhaal bondig, relevant en spannend is, wordt de lezer geboeid door de publieke verslaglegging van een onderneming.’

Dit is een verkorte versie van een artikel uit Spotlight, het vaktechnische bulletin voor accountants van PwC. Dit nummer stond volledig in het teken van integrated reporting.